کلام نور
  • طلب‌ العلم‌ فريضة علي‌ كل‌ مسلم‌ فاطلبوا العلم‌ من‌ مظانه‌ واقتبسوه‌ من‌ اهله

  • انا مدينة الحكمة [مدينة العلم] وعلي‌ بن‌ ابي‌ طالب‌ بابها؛ ولن‌ توتي‌ المدينة الا من‌ قبل‌ الباب‌

  • ايها الناس‌ ! اعلموا ان‌ كمال‌ الدين‌ طلب‌ العلم‌ والعمل‌ به‌... والعلم‌ مخزون‌ عند اهله‌ وقد امرتم‌ بطلبه‌ من‌ اهله‌ فاطلبوه‌

  • يا كميل‌ ! لا تاخذ الا عنا تكن‌ منا

  • شرقا وغربا، فلا تجدان‌ علما صحيحا الا شيئا خرج‌ من‌ عندنا اهل‌ البيت

  • في‌ قول‌ الله‌ عز وجل‌: فلينظر الانسان‌ الي‌ طعامه‌ قال‌: قلت‌: ما طعامه‌؟ قال‌: علمه‌ الذي‌ ياخذه‌ عمن‌ ياخذه

  • كل‌ ما لم‌ يخرج‌ من‌ هذا البيت‌ فهو باطل

اهمیّت ازدواج – حجّت الاسلام جعفر فاضل

ازدواج امر مقدّسی است که برای تداوم نسل بشر از سوی حضرت حق تمهید شده است تا بستر زندگی برای امتحان و در نتیجه رشد و بالندگی فراهم آید . ولی این مزرعه بندگی بی آفت نیست و همواره در خطر آسیب ها است از آنجا که بیشتر آسیب ها ، از ناحیه کشش های جنسی است بنابر این هویدا است که با تحقّق ازدواج از نصف دین حفاظت شده است . رسول گرامی۶ فرمودند :

إِذَا تَزَوَّجَ الرَّجُلُ أَحْرَزَ نِصْفَ دِينِهِ فَلْيَتَّقِ اللَّهَ فِي النِّصْفِ الْآخَرِ .
شخصی که ازدواج می کند. در حقیقت نصف دین و آئین خود را حفظ کرده است. پس بر او لازم است که برای حفظ باقیمانده ی آن ، تقوای الهی را پیشه ی خود سازد .۱
به همین خاطر است که عَذَبْ بودن [مجرّد بودن] در فرهنگ دینی امری مکروه است و لذا ازدواج امر مقدّس و ستودنی است که باعث تحقّق اراده خداوند متعال و رشد معنوی است. در روایت است بیشترین اهل جهنّم انسانهای بی همسر هستند .۲ رسول اکرم۶فرمودند :

يُفَتَّحُ أَبْوَابُ السَّمَاءِ بِالرَّحْمَةِ فِي أَرْبَعِ مَوَاضِعَ عِنْدَ نُزُولِ الْمَطَرِ وَ عِنْدَ نَظَرِ الْوَلَدِ فِي وَجْهِ الْوَالِدَيْنِ وَ عِنْدَ فَتْحِ بَابِ الْكَعْبَةِ وَ عِنْدَ النِّكَاحِ .
درهای رحمت آسمان در چهار وقت گشوده می‏شود: موقع بارش باران ، زمانی که فرزند به چهره پدر و مادرش با محبّت می‏نگرد ، هنگام گشوده شدن در کعبه ، هنگام برپایی مراسم عقد و عروسی .۳

بهترین شفاعت ها
تلاش برای ازدواج جوانان امری نیکو و باعث حفاظت جامعه از گناه و موجب رسیدن به آرامش و زمینه ای برای رشد است . امام کاظم۷فرمودند :

ثَلَاثَةٌ يَسْتَظِلُّونَ بِظِلِّ عَرْشِ اللَّهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يَوْمَ لَا ظِلَّ إِلَّا ظِلُّهُ رَجُلٌ زَوَّجَ أَخَاهُ الْمُسْلِمَ أَوْ أَخْدَمَهُ أَوْ كَتَمَ لَهُ سِرّاً .
سه دسته در روز قیامت ، روزی که سایه و پناهی جز سایه خداوند نیست ، در پناه خدا هستند: مردی که زمینه ازدواج برادر مسلمانش را آماده نماید ، مردی که به برادر مسلمانش خدمت کند ، کسی که سِرّ برادر مسلمانش را بپوشاند .۴
امام صادق۷نیز فرمودند :
مَنْ زَوَّجَ أَعْزَباً كَانَ مِمَّنْ يَنْظُرُ اللَّهُ إِلَيْهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ .
کسی که مجرّدی را تزویج کند و امکان ازدواج او را فراهم نماید از کسانی است که در قیامت‏ خداوند به آنان نظر لطف می ‏کند .۵

در حدیث است از بهترین شفاعتها ، واسطه گری ‏بین دو نفر در امر ازدواج است تا اینکه خداوند آنان را مجذوب یکدیگر گرداند .۶

نیّت در ازدواج
در نگاه دین ، ازدواج سنّت پیامبر۶است و برای انجام آن باید نیّت داشت و اساساً نیّت است که معنا و مفهوم معنوی به فعل می بخشد . هر کار نیکی که به نیّت اطاعت و قُرب به سوی خداوند باشد مورد تأیید حضرت حق و یاری اوست و این که در زمان حاضر ما ناظر طلاق های بسیار و زندگی های نابسامان هستیم بخش عمده آن بخاطر نیّت های غلط و شرک آلود است یعنی شروع ازدواج از اول هم برای خدا نبوده است . پیامبر۶فرمودند :

مَنْ تَزَوَّجَ امْرَأَةً لِمَالِهَا وَكَلَهُ اللَّهُ إِلَيْهِ وَ مَنْ تَزَوَّجَهَا لِجَمَالِهَا رَأَى فِيهَا مَا يَكْرَهُ وَ مَنْ تَزَوَّجَهَا لِدِينِهَا جَمَعَ اللَّهُ لَهُ ذَلِكَ .
هر که با زنی به خاطر مالش ازدواج کند ، خداوند او را به مال وی واگذار می‏کند و هر که با او به خاطر جمال و زیبایی‏اش ازدواج نماید ، در او چیزی را که خوشایند او نیست ، خواهد دید و هر که با وی به خاطر دینش ازدواج کند ، خداوند تمامی این مزایا را برای او جمع می‏ کند .۷
و از آن طرف هر زنی باید در امر ازدواج ، خدا را در نظر داشته باشد و به کسی پاسخ مثبت بدهد که دارای دین باشند و نباید فقر و ناداری مانع از پذیرش شود پیامبر۶فرمودند :

إِنْ خَطَبَ إِلَيْكَ رَجُلٌ رَضِيتَ دِينَهُ وَ خُلُقَهُ فَزَوِّجْهُ وَ لَا يَمْنَعْكَ فَقْرُهُ وَ فَاقَتُه .
هنگامی که مردی از شما خواستگاری کرد که از دین و اخلاق او راضی بودید به ازدواج با او رضایت دهید و مبادا فقر او ترا از این رضایت‏ باز دارد .۸

عدم جواز تأخیر در ازدواج
اهمیت ازدواج و نیز فواید آن که سالم سازی روح و روان و آرامش بخشی به جامعه و دفع آسیب های خطرناک شهوانی و جدّی شدن زندگی و تلاش, اقتضا می کند ازدواج زود انجام گیرد گرچه ازدواج زود هنگام خالی از اشکال نیست ولی مصلحت آن از صدمات آن به مراتب بیشتر است .
رسول خدا۶فرمودند :

وقتی که اشخاص هم شأن به خواستگاری دختران شما آمدند ، به آنها دختر دهید و در کار آنها منتظر اتفاق های آینده نباشید .۹

بنابراین پاسخ منفی به خواستگار هم شأن بخاطر احتمال موقعیت های بهتر درست نیست .

خلاصه مطلب و نتیجه گیری
گفتیم ازدواج باعث تداوم نسل بشر و تحقّق اراده الهی برای ورود ارواح به ابدان، برای جریان امتحان، امری مقدّس و ستوده است و به آن در آیات و روایات به طور خاص تشویق شده است و مجرّد ماندن و ترک ازدواج به عنوان یک آفت اجتماعی و دینی معرّفی شده است . امور بسیاری است که چون آفت می تواند به مزرعه دین آسیب برساند یکی از آنها شهوت جنسی است که در این جریان سهم پنجاه درصدی دارد لذا ازدواج با تأمین این حس از راه حلال ، باعث حفاظت دین از این حیث می شود . پیامبر خدا۶فرمودند :۱۰

کسی که ازدواج کند ، نصف دینش را حفظ کرده است.
و به همین خاطر است که کوشش گران در عرصه ازدواج دارای اجر خاصی اند و پیامبر خدا۶فرمودند :
درهای رحمت آسمانی در چهار وقت گشوده می شود یکی هنگام برپایی مراسم عقد و عروسی . ۱۱
بنابر این به سادگی می توان نتیجه گرفت که بهترین واسطه گری ، شفاعت در بین دو نفر برای تحقّق ازدواج است ، حضرت امیر مؤمنان علی۷فرمودند :
از بهترین شفاعتها ، شفاعت بین دو نفر در امر ازدواج است تا اینکه خداوند آنان را مجذوب یکدیگر گرداند .۱۲
در واقع ازدواج شروع یک حوزه جدید از بندگی است و ورود به حوزه خاصی از امتحان است و بدون تردید ورود به این حوزه بدون آگاهی و تربیت می تواند فاجعه بیافریند . سخن ما در این نوشتار در باره چگونگی رفتار با همسر بر اساس قرآن و روایات است . بدیهی است رفتار خردمندانه و اجرای دستورات دینی و اخلاقی با افراد و آحاد جامعه در مواردی نیازمند شناخت آنان است و این مهم را روانشناسی متکفّل است . مراد ما از روان شناسی ،
روان شناسی دینی است که به حقایق کاری ندارد چه ، دست ما از حقایق کوتاه است ، بلکه بر اساس آثار و رفتارها و مبانی سیر می کند . در روان شناسی دینی بنیاد های فکری و اعتقادی از متن دین استخراج می شود و بشر را با نگاه آفریننده اش مورد تجزیه و ترکیب قرار می دهد . در روان شناسی دینی تنها بشر در بستر خلقت خاکی جستجو نمی شود و به عوالم قبل و ریشه ها نیز توجّه می شود .
در روان شناسی دینی علّت خلقت و هدف از آفرینش مدّ نظر است و بر اساس آن احکام صادر می شود. در روان شناسی دینی زندگی برای بندگی است و بندگی برای بالندگی است ولی هدف روان شناسی غیر دینی تنها رسیدن به امیال است یعنی زندگی برای زندگی و از این رو در احکام و درمان ، تفاوت ماهوی پیدا می کنند . یک روان شناس غیر دینی مراجعین خود را اگر تفاهم نداشته باشند و راه رسیدن به آن را مسدود ببیند امر به طلاق و جدایی می کند چون بدون تفاهم زندگی شیرین شکل نمی گیرد ولی یک روان شناس دینی اگر چه زن و مرد با هم
تفاهم نداشته باشند ولی بتوانند در کنار یکدیگر خدا را بندگی کنند ، امر به طلاق نمی کند چون اساس بندگی است و زندگی برای بندگی است .

پیامبر گرامی۶فرمودند :
شخصی که بر بد اخلاقی همسر خود صبر می کند اجر بسیار زیادی دارد .
یعنی لحظه به لحظه به خدا نزدیک تر می شود . البته چنین شخصی گرچه مجوز طلاق دارد ولی امر به طلاق نشده است .

ان شاء الله ادامه دارد – سردبیر

۱- مستدرک الوسایل ج۱۴ ، ص ۱۵۴ ، ح ۱۶۳۵۱٫
۲- من لا یحضره الفقیه، ج۳، ص۳۸۴ ، ح ۴۳۴۹٫
۳- جامع الاخبار (شعیری) ص۱۰۱؛ بحار الانوار (ط-بیروت)، ج۱۰۰ ، ص۲۲۱ .
۴- خصال ص۱۴۱؛ وسایل الشیعه، ج۲۰ ، ص۴۶ ، ح۲۴۹۹۴؛ بحار الانوار(ط-بیروت)، ج۷۱ ، ص۳۵۶ .
۵- وسایل الشیعه، ج۲۰ ، ص۴۵ ، ح۲۴۹۹۲٫
۶- کافی(ط-الاسلامیه) ج۵، ص۳۳۱؛ تهذیب الاحکام (تحقیق خرسان)، ج۷ ، ص۴۰۵؛ مکارم الاخلاق، ص۱۹۶٫
۷- تهذیب الاحکام (تحقیق خرسان)، ج ۷ ، ص۴۰۰؛ وسایل الشیعه، ج۲۰ ، ص۵۱ ، ح ۲۵۰۰۸٫
۸- مستدرک الوسایل، ج۱۴ ، ص ۱۸۸ ، ح ۱۶۴۶۸٫
۹- نهج الفصاحه، ص۱۹۱، ح ۱۹۳٫
۱۰- مستدرک الوسائل، ج۱۴، ص۱۵۴٫
۱۱- بحار الانوار، ج۱۰۳، ص۲۲۱٫
۱۲- تهذیب، ج۷، ص۴۰۵؛ وسائل الشیعه، ج۲۰، ص۴۵٫

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.